RUỘNG BẬC THANG KON TU RẰNG

ĐI KON TU RẰNG ĐÁNG Ở CHỖ NÀO

Cái đáng đầu tiên là bối cảnh. Ở nhiều nơi, ruộng bậc thang đẹp vì quy mô rất lớn. Ở Kon Tu Rằng, quy mô không phải thứ ăn điểm mạnh nhất. Thứ làm người ta dừng lại lâu hơn là cách ruộng nằm giữa nền núi rừng Tây Nguyên, vừa đủ mở để nhìn bao quát, vừa đủ khép để giữ lại cảm giác riêng. Bạn không thấy một bức tranh quá dữ dội, mà là một thung lũng canh tác rất có hồn. Từ trên dốc nhìn xuống, từng lớp ruộng uốn quanh chân núi, có đoạn ôm lấy con nước, có đoạn nép sát bờ cỏ, nhìn tự nhiên và yên chứ không mang vẻ “biểu diễn”.

Cái đáng thứ hai là sự nối tiếp của cảnh. Hiếm có điểm nào mà ngay từ đường vào đã bắt đầu đẹp chứ không đợi đến lúc tới nơi. Kon Tu Rằng là vậy. Từ đoạn đi qua làng, rồi nhìn ra dốc, nhìn thấy cầu treo, bước xuống con đường nhỏ, qua sông, thấy những nhà chứa lúa xuất hiện giữa khoảng xanh, mọi thứ cứ lần lượt mở ra. Nhờ thế, trải nghiệm ở đây có nhịp. Nó không đổ ập vào mắt bạn trong một giây, mà khiến bạn thấy mình đang được dẫn từng bước vào cảnh.

Cái đáng thứ ba là lớp văn hóa bản địa còn hiện rõ. Những nhà chứa lúa của người Xơ Đăng không chỉ là chi tiết để chụp ảnh. Đó là dấu hiệu cho thấy cánh đồng này không tách rời đời sống làng. Nó là một phần của nhịp sinh hoạt, của cách người dân gìn giữ lương thực, của tập quán thích nghi với nhà sàn bằng gỗ, tre, tranh vốn dễ bắt lửa. Khi hiểu được chuyện đó, bạn sẽ thấy chuyến đi của mình không còn dừng ở mức “ngắm ruộng đẹp” nữa. Nó có thêm chiều sâu.

Và cái đáng cuối cùng, cũng là cái khiến nhiều người quay lại ảnh sau chuyến đi rồi vẫn thấy thích, là ánh sáng ở đây rất có chất. Những ngày trời trong, cảnh lên màu rất sạch. Lúa xanh thì mướt, lúa chín thì vàng có độ ấm, còn nền núi rừng phía sau giữ cho ảnh không bị phẳng. Bạn đứng ở cầu treo, trên bờ ruộng hay ở đoạn dốc nhìn xuống đều ra những lớp không gian khá đẹp. Với người thích chụp bằng điện thoại, đây là lợi thế thật.

Ảnh cho thấy rõ nhất cái chất của Kon Tu Rằng: cánh đồng không quá đồ sộ nhưng nằm trong một bối cảnh rất nên thơ.

CẦU TREO, NHÀ CHỨA LÚA VÀ CHẤT RIÊNG CỦA KON TU RẰNG

Có những nơi ảnh đẹp nhưng khi đứng vào lại hơi rỗng. Kon Tu Rằng tránh được cái rỗng đó nhờ những chi tiết rất sống. Cầu treo không chỉ là vật thể để tạo khung ảnh. Nó gợi cảm giác kết nối giữa làng và cánh đồng, giữa phần đời sống ở phía này với phần lao động ở phía kia. Dòng Đăk Bla chảy dưới chân cầu khiến khung cảnh vừa mềm vừa có chuyển động. Với người mê chụp phong cảnh, chỉ riêng đoạn cầu treo đã đủ níu lại khá lâu.

Sau cầu là một lớp cảnh khác: những nhà chứa lúa nhỏ của người Xơ Đăng. Đây là điểm mà nhiều người thấy dễ thương ngay bằng mắt thường, nhưng nếu hiểu thêm một chút thì lại càng thấy đáng trân trọng. Trong điều kiện nhà cửa truyền thống trước đây chủ yếu làm từ gỗ, tre và mái tranh, nguy cơ cháy luôn là nỗi lo thật. Vì thế, việc tách lương thực ra một không gian riêng để cất giữ là cách người dân giữ lấy phần sống còn của gia đình. Nhìn mấy ngôi nhà chứa lúa nhỏ xíu giữa không gian lớn, bạn sẽ hiểu thêm rằng vẻ đẹp ở đây không phải chỉ đến từ cảnh quan, mà còn đến từ nếp sống.

Điều khiến nhiều người thích Kon Tu Rằng hơn sau khi tới là vì nó cho họ cảm giác đang chạm vào một nơi vẫn còn mối liên hệ rõ ràng giữa thiên nhiên, lao động và văn hóa. Không có quá nhiều bảng hiệu, không có quá nhiều thứ được bày ra để chiều khách. Vì vậy, nếu bạn biết quan sát và biết giữ ý, chuyến đi sẽ có chiều sâu rất khác.

Cũng vì thế mà cách ứng xử ở đây quan trọng. Đừng trèo bừa lên các chòi lúa, đừng dẫm vào những phần ruộng không nên bước, đừng xem nơi này như phim trường miễn phí. Nơi nào còn giữ được vẻ đẹp chân thật đều nhờ có người biết dừng lại đúng lúc. Đi chơi mà để lại dấu giày xấu xí trong trí nhớ của dân làng thì thà ở nhà còn đỡ.

CHỤP ẢNH Ở ĐÂY THÌ NÊN CHỤP THẾ NÀO

Kon Tu Rằng không hợp lắm với kiểu chụp quá tham đạo cụ hoặc cố bày quá nhiều dáng “sống ảo”. Lý do đơn giản là cảnh ở đây vốn đã nhiều lớp: ruộng, núi, sông, cầu, nhà chứa lúa, trời, ánh sáng. Nếu người chụp còn cố nhét thêm quá nhiều thứ vào khung hình, ảnh rất dễ rối. Cách chụp hợp nhất là giữ bố cục sạch, cho không gian thở, tận dụng đường dẫn tự nhiên của bờ ruộng hoặc cầu treo, và để người trong ảnh chỉ đóng vai một phần của cảnh chứ không nuốt hết cảnh.

Với ảnh chân dung, các tông màu đất, be, kem, trắng ngà, xanh rêu nhạt hoặc nâu sáng thường vào cảnh tốt hơn. Váy dài, áo sơ mi linen, cardigan mỏng hoặc đồ đi rừng nhẹ đều hợp. Nam thì áo trơn, quần tối giản là đủ. Đây là kiểu nơi mà trang phục càng cố gắng nổi bật quá đà thì càng dễ lạc lõng. Núi rừng không thích bị tranh vai chính đâu.

Với ảnh phong cảnh, bạn nên chụp cả từ trên dốc lẫn dưới ruộng. Từ trên dốc, cảnh có độ bao quát và dễ thấy hết cấu trúc thung lũng. Từ dưới ruộng, bạn thấy rõ lớp lúa, bờ đất, sông và núi, cảm giác gần hơn và “ở trong cảnh” hơn. Còn ở cầu treo, hãy tận dụng phần lan can và nhịp cầu như một đường dẫn cho mắt. Điểm này lên ảnh rất ăn vì vừa có chiều ngang của sông, vừa có chiều sâu của ruộng phía sau.

Nếu đi đôi hoặc đi nhóm nhỏ, nên có vài tấm chụp rộng thật sự. Ảnh ở Kon Tu Rằng đẹp nhất thường là ảnh kể được không gian, không phải ảnh chỉ lấy khuôn mặt. Bạn đứng trên cầu nhìn về ruộng, đi men theo bờ ruộng, hoặc đứng cạnh nhà chứa lúa nhìn ra núi đều ra chất du lịch hơn nhiều so với việc đứng im một chỗ rồi diễn.

LỊCH TRÌNH GỢI Ý ĐỂ GHÉ KON TU RẰNG CHO KHÔNG NHẠT

Cách dễ nhất là xếp Kon Tu Rằng vào một buổi sáng hoặc một buổi chiều riêng. Nếu đi sáng, bạn khởi hành sớm từ trung tâm Măng Đen, ghé làng khi trời còn mát, xuống ruộng trong lúc ánh sáng chưa gắt, chụp ảnh xong có thể quay lại trung tâm ăn trưa, nghỉ ngơi và để buổi chiều cho quán cà phê hoặc một điểm hoàng hôn khác. Cách này hợp với người muốn nhẹ nhàng, không vắt sức.

Nếu đi chiều, bạn nên đi sớm hơn một chút để có thời gian đi chậm và chụp ảnh lúc nắng dịu. Khung cuối chiều rất hợp cho phong cảnh và ảnh chân dung. Tuy nhiên, hãy tính thời gian quay lại cho an toàn, nhất là nếu đi xe máy hoặc đi vào mùa mưa. Những chỗ đẹp thường mê hoặc người ta thêm mười phút nữa, thêm một tấm nữa, rồi thế là tối lúc nào không hay.

Với khách ở lại Măng Đen 2 ngày 1 đêm, Kon Tu Rằng là mảnh ghép rất đẹp cho ngày thiên về trải nghiệm làng bản và thiên nhiên. Ngày còn lại bạn có thể dành cho trung tâm, cà phê, săn mây hoặc các điểm nổi tiếng hơn. Làm như vậy chuyến đi vừa có cái dễ đi, vừa có cái sâu, vừa không bị một màu.

Bản đồ nhúng để bạn dễ hình dung khu vực ruộng bậc thang Kon Tu Rằng. Đoạn cuối vẫn nên hỏi thêm người địa phương chỗ gửi xe và lối đi bộ thuận nhất.

CÁC CÂU HỎI LIÊN QUAN VỀ RUỘNG BẬC THANG KON TU RẰNG